Αθηναις Ξουθου

Σήμερα οι χριστιανοί γιορτάζουν 2 από τους διάφορους αγγελιοφόρους (αγγέλους) του εβραϊκού θεού. Στην εβραϊκή (ιουδαϊκή) παράδοση-μυθολογία, σύμφωνα με τη Ραββινική Ιουδαϊστική θεολογία και τις γραφές (Τανάχ, Ταλμούδ, Μιντράς, Καββάλα) έχουμε 4 "αρχαγγέλους".

Α. Γενική έννοια των αγγέλων (מַלְאָכִים – malʾākhīm)

Η λέξη מַלְאָךְ (mal’ach) σημαίνει «αγγελιοφόρος».

Οι άγγελοι δεν είναι ανεξάρτητες θεότητες, αλλά δημιουργήματα του Θεού (יהוה – YHWH), τα οποία υπηρετούν αποκλειστικά το θέλημά του Γιαχβέ.

Κύρια χαρακτηριστικά:

Δεν έχουν ελεύθερη βούληση όπως οι άνθρωποι.

Εμφανίζονται σε ανθρώπινη μορφή όταν στέλνονται σε αποστολές.

Μπορούν να εξαφανιστούν αμέσως μετά την αποστολή τους.

Είναι πολυάριθμοι και ιεραρχικά διατεταγμένοι σε τάγματα.

Β. Οι τέσσερις αρχάγγελοι στη Ραββινική Παράδοση

1. Μιχαήλ (מִיכָאֵל – Mika’el)

Σημαίνει: «Ποιος είναι όπως ο Θεός;»

Ρόλος: Προστάτης του Ισραήλ, αρχηγός των στρατιών του Θεού.

Κατεύθυνση: Ανατολή

Συμβολίζει το Έλεος και την προστασία

Παρουσία στη Γραφή: Βιβλίο του Δανιήλ 10:13, 12:1.

2. Γαβριήλ (גַּבְרִיאֵל – Gavri’el)

Σημαίνει: «Η δύναμη του Θεού»

Ρόλος: Αγγελιοφόρος κρίσης, δύναμης και αποκάλυψης.

Κατεύθυνση: Δύση

Συμβολίζει την Δύναμη και την κρίση

Παρουσία στη Γραφή: Δανιήλ 8:16, 9:21.

3. Ουριήλ (אוּרִיאֵל – Uri’el)

Σημαίνει: «Το φως του Θεού» ή «Η φωτιά του Θεού»

Ρόλος: Αγγελος σοφίας και προειδοποίησης.

Κατεύθυνση: Βορράς

Εμφανίζεται σε Απόκρυφα βιβλία (π.χ. Α΄ Ενώχ), όπου προειδοποιεί τον Νώε για τον κατακλυσμό.

4. Ραφαήλ (רְפָאֵל – Rafa’el)

Σημαίνει: «Ο Θεός θεραπεύει»

Ρόλος: Άγγελος της ίασης και της προστασίας των ταξιδιωτών.

Κατεύθυνση: Νότος

Παρουσία στη Γραφή: Βιβλίο Τοβίτ (αν και από τα Δευτεροκανονικά).

Γ. Άλλοι σημαντικοί άγγελοι στην Ιουδαϊκή παράδοση

α) Μετατρόν (Metatron) מֶטָטְרוֹן «Ο θρόνος πίσω από τον θρόνο» Ανώτατος άγγελος, συχνά ταυτίζεται με τον Ενώχ μετά τη θέωσή του.

β) Σανταλφόν (Sandalphon) סַנְדַלְפוֹן — Δίδυμος του Μετατρόν, συλλέγει τις προσευχές των πιστών.

γ) Ζαφκιήλ (Zafkiel) צַפְכִיאֵל «Ο Θεός μου βλέπει» Άγγελος κατανόησης.

δ) Χανιήλ (Haniel) חַנִיאֵל «Η χάρη του Θεού» Άγγελος χαράς και ευσπλαχνίας.

Δ. Πηγές

Τανάχ (Παλαιά Διαθήκη) — κυρίως στα βιβλία Δανιήλ, Γένεσις, Ησαΐας.

Ταλμούδ (Chagigah 12b, Berakhot 4b, Sanhedrin 95b) – για τη φύση και τις αποστολές των αγγέλων.

Midrash Rabbah – επεξηγηματικά κείμενα για τους αγγέλους.

Sefer ha-Razim και Zohar – μυστικιστικές και καββαλιστικές παραδόσεις για τα αγγελικά τάγματα.

Ε. Τα τέσσερα μέρη του κόσμου

Σύμφωνα με τη ραββινική παράδοση, κάθε άγγελος «στέκει» σε μία πλευρά του θρόνου του εβραϊκού Θεού (Γιαχβέ) και προστατεύει ένα μέρος της Γης:

Ανατολή = מִיכָאֵל Μιχαήλ

Δύση = גַּבְרִיאֵל Γαβριήλ

Βορράς = אוּרִיאֵל Ουριήλ

Νότος = רְפָאֵל Ραφαήλ